Wednesday, July 13, 2011

ഖുലഫാഹുറാഷിദീന്‍

പേര് 
A_vZpÃ
Hma\t¸cv
A_q_IvÀ
]nXmhv
A_qJplm^x
P\\w
\_n (kz) bpsS P\\¯nsâ aq¶mw hÀjw
hbÊv
Adp]¯naq¶v
hwiw
_\pssXw
Øm\t¸cv
kzn²oJv
amXmhv
D½p ssJÀ
h^mXv
lnPvdbpsS ]Xnaq¶mw hÀjw
`cWImew
c p hÀjw aq¶p amkw

A_q_IvÀ kzn²oJv (d) _meyImew apX \_n (kz) bpsS Iq«pImc\mbncp¶p. Ckvemw kzoIcn¨ BZy]pcpj\pamWv. Dkvam\p_v\p A^v^m³ (d) hns\t¸msebpÅ \nch[n {]apJ kzlm_nIÄ Ct±lw aptJ\bmWv Ckvemw kzoIcn¨Xv. apkvenambXnsâ t]cn aÀ±\w A\p`hn¨psIm ncp¶ _nem apA±n³ (d) hns\ t¸msebpÅ Ggv ASnaIsf At±lw hne¡v hm§n kzX{´cm¡nbncp¶p. \_n (kz) ]dbp¶ FÃm Imcy§fpw tNmZyw sN¿msX hnizkn¨XpsIm mWv "kzn²oJv' F¶ t]À e`n¨Xv.

\_n (kz) lnPvd t]mIpt¼mÄ IqsSbp mbncp¶ GI Iq«pImc³ kzn²oJv (d) Bbncp¶p. \_n (kz) ¡v tcmKw ITn\ambt¸mÄ \_nX§fpsS {]Xn\n[nbmbn Cama¯v \ndp¯nbXpw At±ls¯bmbncp¶p. \_n (kz) h^m¯mbt¸mÄ ]cn{`m´cmb kzlm_nIsf kam[m\n¸n¨Xv At±l¯nsâ Ncn{X {]kn²amb {]kwKambncp¶p.

\_n (kz) h^m¯mbt¸mÄ J_dS¡w sN¿p¶Xn\p ap¼v kzlm_nIÄ _\q kmCZ tKm{X¡mcpsS ]´en kt½fn¨p A_q_IvÀ kzn²oJ v(d) s\ Jeo^bmbn sXcsªSp¯p.

http://www.muslimpath.com/images/arrow_red.gif {]Ya {]hÀ¯\§Ä
lnPvd Bdmw hÀjw _pkzvdmbnse `cWm[n]sâ ASpt¯¡v \_n (kz) bpsS I¯pambn t]mb lmcnkv (d) s\ i{Xp¡Ä imanse apAvXzbn sh¨p h[n¨p. {]XnImcw ho«p¶Xn\v lnPvdbpsS F«mw hÀjw apAvXzx bp²w \S¯nsb¦nepw th {X hnPbw D mbnÃ. AXpsIm v AhnsS ho pw bp²w sN¿p¶Xn\v lnPvd ]Xns\m¶mw hÀjw \_n (kz) DkmaXv_v\p sskZv (d) sâ t\XrXz¯n Hcp ssk\ys¯ X¿mÀ sNbvXp. ]t£, ssk\yw ]pds¸Sp¶Xn\v ap¼v \_n (kz) X§Ä¡v tcmKw _m[n¨p. Cu ssk\ys¯ {]kvXpX Øet¯¡v Ab¡pI F¶Xmbncp¶p A_q_IvÀ (d) sâ H¶mas¯ \S]Sn. h¼n¨ hnPbt¯msSbmWv {]kvXpX ssk\yw aS§nbXv.
\_n (kz) h^mXmbt¸mÄ Nne Ad_n tKm{X§Ä Ckveman \n¶v ]pd¯p t]mbn, aäpNneÀ kIm¯v sImSp¡m³ hnk½Xn¨p, apsskena¯p I±m_v, Xpssel¯p AkZn F¶o ]pcpj·mcpw kPmln F¶ kv{Xobpw \_namcmsW¶v hmZn¨p. kzn²oJv (d) AhtcmsSÃmw [ocambn bp²w sNbvXp. apÀ¯±pIÄ Ckvemante¡v aS§pIbpw kIm¯v sImSp¡m³ hnk½Xn¨hÀ AXp sImSp¡pIbpw sNbvXp. apsskena¯p I±m_v h[n¡s¸«p, Xpssel¯v Ckvemw kzoIcn¨p. kPmln kz´w \mSmb A Pkodbnte¡v HmSn c£s¸«p.

http://www.muslimpath.com/images/arrow_red.gif {][m\ {]hÀ¯\§Ä
apÀ¯±pIfpambpÅ bp²¯n JpÀB³ a\x]mTam¡nb \nch[n kzlm_namÀ càkm£nIfmbn. At¸mÄ hnip² JpÀB³ kwc£n¡s¸Sp¶Xn\p th n AXv {Ia{]Imcw Hcp apkzvl^n t{ImUoIcn¨v FgpXphm³ Jeo^ IÂ]\ sImSp¯p. \_n     (kz) bpsS hlvbv Fgp¯pImc\mbncp¶ sskZv_v\p km_nXv (d) B IÀ½w \nÀhln¨p.

Atd_ybpsS AbÂhi¯p ØnXn sNbvXncp¶ c p h³ km{amPy§fmbncp¶p t]Àjybpw tdmapw. t]Àjybn s]« CdmJnte¡v A_q_IvÀ (d) JmenZp_v\p heoZnsâ t\XrXz¯n Hcp ssk\ys¯ Ab¨p. CdmJnsâ ]e `mK§fpw AhÀ IogS¡n. tdmam km{amPy¯n s]« imante¡v \mep ssk\y§sf Ab¨p. tdmw ssk\yhpambn bÀapIn AhÀ Gäpap«n. hnPbw hfsc {]bmkambn. DSs\ JmenZv (d) CdmJn \n¶pw imanse¯n ssk\y§fpsS s]mXp t\XrXzw GsäSp¯p. AXp ImcWw bÀ apIv apkvenwIÄ¡v A[o\ambn.

lnPvd ]Xnaq¶mw hÀjw 15 Znhkw \o p\n¶ ]\nsb XpSÀ¶v PpamZp BJnd 21 \v kzn±oJv (d) h^mXmbn. \_n (kz) bpsS kao]¯p Xs¶ Ahsc J_dS¡n. tcmK Znhk§fn ]Icw Cama¯v \nÀ¯nbncp¶Xv Dadp ^mdqJv (d) s\ Bbncp¶p. kapZmbw `n¶n¡mXncn¡m³ h^mXn\v ap¼p Xs¶ {]apJ kzlm_nIfpambn BtemNn¨ tijw Dadp ^mdqJ (d) s\ Jeo^bmbn \nÀt±in¡pIbpw P\§fpsS AwKoImcw hm§pIbpw sNbvXncp¶p.

Dadp_v\p JXzm_v( d)
t]cv
DaÀ
Hma\t¸cv
A_ql^vkzv
]nXmhv
JXzm_v
P\\w
\_n (kz) bpsS P\\¯nsâ ]Xnaq¶mw hÀjw
hbÊv
Adp]¯naq¶v
hwiw
_\q AZn¿v
Øm\t¸cv
^mdqJv
amXmhv
l³Xax
h^mXv
lnPvdbpsS Ccp]¯naq¶mw hÀjw
`cWImew
]¯p hÀjw Bdp amkw

A_q_IvÀ kzn²oJv (d) sâ hkzn¿¯v {]Imcw Dadp_v\p JXzm_v( d) c mw Jeo^bmbn. JpssdinIfn {]apJ\mbncp¶p At±lw. BZyw Ckvemansâ ITn\ i{Xphmbncp¶ At±ls¯ sIm v Ckveman\p iàn e`n¡phm³ \_n (kz) {]mÀYn¨ncp¶p. B {]mÀY\ AÃmlp kzoIcn¨p. Hcp Zn\w X§sf h[n¡phm³ DaÀ (d) hmfpambn ]pds¸«p. hgnat²y ktlmZcnbpsS ho«n \n¶v JpÀB³ ]mcmbWw tIÄ¡m³ CSbmbn. JpÀB³ At±l¯nsâ a\Êp amän. DSs\ \_n (kz) sb kao]n¨p Ckvemw kzoIcn¨p. ]n¶oSv Ckvemansâ Gähpw henb c£Icn Hcmfmbn¯oÀ¶p.

ss[cyimenbmbncp¶ DaÀ (d) ]ckyambn cwK¯nd§phm³ apkvenwIÄ¡v ss[cyw \ÂIn. A§s\ kXyhpw AkXyhpw thÀXncn¨p ImWn¨p. AXpsIm v \_n (kz) At±l¯n\p "A ^mdqJv' F¶ Øm\t¸cp \ÂIn. At±l¯nsâ A`n{]mb§Ä ]et¸mgpw hlvbpambn H¯phcmdp v. GsXmcp A{Ian¡pw At±ls¯ `bambncp¶p. DaÀ (d) s\ I m ]nimNv hgnamdnt¸mIpsa¶v \_n (kz) ]dªn«p v. \_n     (kz) tbmsSm¸w FÃm bp²§fnepw DaÀ (d) ]s¦Sp¯n«p v. At±l¯nsâ `cWw cmPy¯v \oXnbpw kam[m\hpw Dd¸p hcp¯n. cm{Xn kab¯v Npän\S¶v ]mh§fpsS {]bmk§Ä At\zjn¨p ]cnlcn¡p¶ P\tkhI\mbncp¶p At±lw.

http://www.muslimpath.com/images/arrow_red.gif {][m\ {]hÀ¯\§Ä
DaÀ (d) sâ `cWImew hnPb§fpsS Imeambncp¶p. Cdm³, CdmJv, kndnb, CuPn]vXv XpS§nb \nch[n cmPy§Ä apkvenwIÄ IogS¡n. A§s\ t]Àjym km{amPyhpw ]uckvXy tdmam km{amPyhpw apkvenwIÄ¡v A[o\ambn.
http://www.muslimpath.com/images/BALL20.GIF `cW kuIcy¯n\mbn A_q_IvÀ (d) cmPyw ]e kwØm\§fmbn `mKn¨p. AhnS§fn KhÀWÀamsc \ntbmKn¨ncp¶p. F¶m DaÀ (d) KhÀWÀamÀ¡p ]pdsa Jmfnamscbpw \ntbmKn¨p.
http://www.muslimpath.com/images/BALL20.GIF ]«mf¡mcpsS t]cpIÄ cPnÌÀ sNbvXp AhÀ¡v thX\w \S¸nem¡n.
http://www.muslimpath.com/images/BALL20.GIF ss_¯p amen \n¶v Hmtcm apkvenan\pw hmÀjnI hnlnXw \ÂIphm\mbn {]tXyI cPnÌÀ GÀs¸Sp¯n.
http://www.muslimpath.com/images/BALL20.GIF Pkod¯p Ad_n \n¶pw i{Xp¡sf \mSpIS¯n AXv ]qÀ®ambpw apkvenw cmjv{Sam¡n.
http://www.muslimpath.com/images/BALL20.GIF akvPnZp ldmapw akvPnZp¶_hnbpw hnimeam¡n.
http://www.muslimpath.com/images/BALL20.GIF lnPvd hÀjw \S¸n hcp¯n.
http://www.muslimpath.com/images/BALL20.GIF Xdmholv \nkvImcw Hcp Camansâ Iogn GIoIcn¨p.
http://www.muslimpath.com/images/BALL20.GIF \nehnep mbncp¶ t]Àjy³ \mWb§Ä¡p ]Icw CkvemanI \mWb§Ä {]m_ey¯n hcp¯n.

cmPy¯v sFizcy]qÀWamb `cWw \S¯nb DaÀ (d) s\ FÃmhcpw kvt\ln¨p. Hcp Znhkw Camambn \nkvIcn¡pt¼mÄ A_qepAvepA¯v F¶ aPqkn hnj¯neq«nb ITmc sIm v At±ls¯ Ip¯pIbpw AXv At±l¯nsâ h^m¯n\p ImcWamhpIbpw sNbvXp. \_n (kz) bpsSbpw kzn²oJv (d) sâbpw kao]¯p Xs¶ At±ls¯bpw J_dS¡w sNbvXp.

Dkvam³ _n³ A^v^m³ (d)
t]cv
Dkvam³
Hma\t¸cv
A_q Awdv
]nXmhv
A^v^m³
P\\w
\_n (kz) bpsS P\\¯nsâ Bdmw hÀjw
hbÊv
F¬]¯n c v
hwiw
_\q Da¿x
Øm\t¸cv
Zp¶qssd\n
amXmhv
AÀh
h^mXv
lnPvdbpsS ap¸¯nb©mw hÀjw
`cWImew
]{´ p hÀjw

BZyambn Ckvemante¡v h¶ {]apJcn Hcmfmbncp¶p Dkvam\p_v\p A^v^m³ (d). AXpImcWw ]nXrhy\mb lIw At±ls¯ ]nSn¨psI«n in£n¨p. ]t£, F´p in£ \ÂInbmepw Ckvemw Is¿mgn¡nsöp കണ്ടപ്പോള്‍ lIw At±ls¯ Agn¨p hn«p. l_vixbnte¡v BZyambn IpSpw_ktaXw lnPvd t]mbXv Dkvam³ (d) BWv. \_n     (kz) bpsS c p ]p{Xnamsc hnhmlw sNbvXn«p v. BZyw dpJ¿ (d) tbbpw AhcpsS h^m¯n\p tijw D½pIpÂkqw (d) tbbpw. AXpsIm mWv At±l¯n\p "Zp¶qssd\n' F¶ t]cv e`n¨Xv.

eÖbpw HuZmcyhpw At±l¯nsâ Gähpw henb hninjvS KpW§fmbncp¶p. \_n   (kz) tbmsSm¸w _ZÀ Hgn¨pÅ FÃm bp²§fnepw ]s¦Sp¯n«p v. _ZÀ bp²thfbn dpJ¿ (d) bpsS tcmKw ImcWw Ahsc ip{iqjn¡m³ \_n (kz) IÂ]n¨p. AXpsIm mWv _Zdn ]s¦Sp¡mXncp¶Xv.
DaÀ (d) hn\v Ipt¯ät¸mÄ aq¶mw Jeo^sb \nÀt±in¡m³ P\§Ä Bhiys¸«p. At¸mÄ Dkvam\p_v\p A^v^m³, Aen¿p_v\p A_oXzmen_v, A_vZpÀdlvam \p_v\p Hu^v, kAvZp _v\p A_o hJmkzv, XzÂl¯p_v\p Dss_ZnÃ, kpss_dp_v \p AÆmw (d.lpw) F¶o Bdpt]sc XncsªSp¯p. Cu Bdpt]À Xsâ acWtijw BtemN\ \S¯n Ahcnsemcmsf Jeo^bmbn \nÝbn¡Wsa¶v At±lw hkzn¿¯v sNbvXp. {]kvXpX BtemN\m kanXn sXcsªSp¯ Jeo^bmWv Dkvam\p_v\p A^v^m³ (d).

http://www.muslimpath.com/images/arrow_red.gif {][m\ {]hÀ¯\§Ä
http://www.muslimpath.com/images/BALL20.GIF IcmÀ ewLn¨p hn¹h¯ns\mcp§nb cmPy§tfmSp bp²w \S¯n, Ahsc AaÀ¨ sNbvXp.
http://www.muslimpath.com/images/BALL20.GIF t]Àjy³ km{amPyw ]qÀ®ambpw apkvenwIÄ¡v A[o\am¡n.
http://www.muslimpath.com/images/BALL20.GIF I¸epIÄ \nÀ½n¨p \mhnIbp²w Bcw`n¨p.
http://www.muslimpath.com/images/BALL20.GIF apBhnb (d) hnsâ t\XrXz¯n tdmam¡mcpsS A[o\¯nembncp¶ Jp_vdpkv   (ssk{]kv) Zzo]v apXemb ]e Øe§fpw Ckveman³ Iognem¡n.
http://www.muslimpath.com/images/BALL20.GIF A_vZpÃmln_v\p kAZv (d) sâ t\XrXz¯n Xzdm_Âkv ({Snt¸mfnbm) apX Xz³Pm (SmRvPÀ) hscbpÅ D¯cm{^n¡³ {]tZi§fpw Ckvemansâ Iognembn.
http://www.muslimpath.com/images/BALL20.GIF A_q_IvÀ (d) FgpXn kq£n¨ apkzvl^v B[mcam¡n JpÀB³ ]IÀ¸pIÄ X¿mÀ sNbvXp Ah ]Tn¸n¡phm\pÅ JmcnDItfmsSm¸w hnhn[ CkvemanI ]«W§fnte¡v Ab¨p sImSp¯p.
http://www.muslimpath.com/images/BALL20.GIF P\§Ä hÀ²n¨p alÃpIÄ hnimeambt¸mÄ PpapAx¡v Hcp _m¦p (H¶mw _m¦v) IqSn GÀs¸Sp¯n. Dkvam³ (d) kam[m\{]nb\pw Zbmephpw \oXnam\pambncp¶p. ]t£, At±l¯nsâ Nne cmjv{Sob \S]SnIfn NneÀs¡¦nepw hntbmPn¸p mbn. AtXmsSm¸w _mly¯n apkvenamb A_vZpÃmln_v\p k_Av F¶ PqX³ apkvenwIsf X½n ASn¸n¡m³ ]e sXän²mcWIfpw {]Ncn¸n¨psIm ncp¶p. X¶nan¯w ]ecpw Ipg¸¯ns\mcp§n. AhÀ Iq^, _kzd, ankzvÀ F¶nhnS§fn \n¶pw kwLSn¨p aZo\bn h¶p Dkvam³ (d) sâ hoSv hfbpIbpw Ahkm\w At±ls¯ h[n¡pIbpw sNbvXp. Dkvam³ (d) càkm£nbmIpsa¶v \_n (kz) ]dªXmbn lZokn h¶n«p v.
   END
Aen¿v _n³ A_qXzmen_v (d)
t]cv
 Aen¿v
Hma\t¸cv
A_p lk³, A_qXpdm_v
]nXmhv
A_qXzmen_v
P\\w
\_n (kz) bpsS P\\¯nsâ ap¸Xmw hÀjw
hbÊv
Adp]¯n aq¶v
hwiw
_\q lminw
Øm\t¸cv
sslZÀ, AkZpÃ
amXmhv
^mXzna
h^mXv
lnPvdbpsS \mÂ]Xmw hÀjw
`cWImew
\mep hÀjw 9 amkw

\_n (kz) bpsS ]nXrhy\mb A_qXzmen_nsâ ]p{X\pw, {]nb]p{Xnbmb ^mXzna (d)bpsS `À¯mhpamWv Aen (d). ]¯p hbÊpÅt¸mÄ Ckvemw kzoIcn¨v Ip«nIfn H¶mas¯ apkvenambn. \_n (kz) sb h[n¡m³ i{Xp¡Ä hoSp hfªt¸mÄ X§fpsS hncn¸n ]Icw InS¶p Poh³ _enbÀ¸n¡phm³ X¿mdmbn. \_n (kz) X§Ä lnPvd t]mIpt¼mÄ X§fpsS hiap mbncp¶ Aam\¯pIÄ sImSp¯p ho«m³ Aen (d) hns\ GÂ]n¨p. GXm\pw Znhk§Ä¡Iw AXp \nÀhln¨p At±lw aZo\bnte¡v lnPvd t]mbn. X_q¡v Hgn¨pÅ FÃm bp²§fnepw \_n (kz) tbmsSm¸w ]s¦Sp¯n«p v. X_q¡v bp²thfbn aZo\bn X§fpsS {]Xn\n[nbmbn \n¡m³ X§Ä IÂ]n¨p. [oc tbm²mhv, D¶X ]WvVnX³, {]KÛ {]kwKI³, sFlnI hncà³ F¶o \neIfn {]ikvX\mbncp¶p. "Cl¯nepw ]c¯nepw \o Fsâ ktlmZc³' F¶v Aen (d) hnt\mSv \_n (kz) X§Ä ]dªn«p v.

http://www.muslimpath.com/images/arrow_red.gif Aen (d) hnsâ `cWw
Dkvam³ (d) h[n¡s¸Spt¼mÄ kzlm_nIfn _lp`qcn`mKhpw Aen (d) hns\ ss_ A¯v sNbvXp. cmPy¯p \oXnbpw kam[m\hpw Øm]n¡p¶Xn\v At±lw ITn\m[zm\w sNbvXp. Dkvam³ (d) hnsâ LmXIsc ]nSnIqSp¶Xn A{i² ImWn¨p F¶p ]dªpsIm v Hcp hn`mKw At±ls¯ FXnÀ¯p. ØnXnKXnIÄ im´ambXn\p tijta AXp km[yamIq F¶mbncp¶p Aen (d) hnsâ \ne]mSv.
Cu A`n{]mb hyXymkw ImcWambn Pa bp²hpw kzn^v^o³ bp²hpw kw`hn¨p. Pa bp²¯n Aen (d) hnPbn¨p. Ccp]£¯p \n¶papÅ a²yØ·mcpsS Xocpam\w AwKoIcn¡msa¶ \nÝbt¯msSbmWv kzn^v^o³ bp²w Ahkm\n¨Xv. F¶m a²yØ Xocpam\w AwKoIcn¡Â JpÀB\n\v FXncmsW¶v ]dªpsIm v Hcp hn`mKw Ccp]£s¯bpw FXnÀ¯p. ChcmWv JhmcnPpIÄ. Aen (d) Ahsc JWvVn¡m³ A_vZpÃmln_v\p Aºmkv (d) hns\ hn«p. ]ecpw kXy¯nte¡v aS§n. _m¡nbpÅhÀ \lvdphm³ F¶ Øe¯v kwLSn¨p Ipg¸w krjvSn¨p sIm ncp¶p. AhtcmSv Aen (d) bp²w \S¯n. AXmWv \lvdphm³ bp²w.

bp²¯n `qcn]£w JhmcnPpIfpw sImÃs¸«p. Ahtijn¨hÀ HmSn c£s¸«p. Hfnhn t]mb JhmcnPpIfn HcmÄ Aen (d) kp_vln \nkvImc¯n\p ]pds¸«t¸mÄ At±l¯nsâ s\än¯S¯n sh«n. AXpImcWw aq¶p Znhk¯n\Iw At±lw h^m¯mbn. Aen (d) hns\ sh«p¶h³ P\§fn Gähpw \nÀ`mKyhm\msW¶v \_n (kz) ap¶dnbn¸v \ÂInbn«p v.


സുന്നത്തുകള്‍ സ്വീകരിക്കേണ്ട രീതി

സുന്നത്തുകള്‍ സ്വീകരിക്കേണ്ട രീതി

നബി സ്വല്ലല്ലാഹു അലൈഹി വ സല്ലമയില്‍ നിന്ന് സ്ഥിരപ്പെട്ടു വന്ന കാര്യങ്ങളാണല്ലോ നാം പിന്‍പറ്റാന്‍  കല്പിക്കപെട്ടത്‌. ഏതു വിഷയതിലാകട്ടെ, അതില്‍ നബി സ്വല്ലല്ലാഹു അലൈഹി വ സല്ലമയുടെ കല്പന, അല്ലെങ്കില്‍ സുന്നത്ത് ഇന്ന വിധത്തിലാണ് എന്ന് ഒരാള്‍ക്ക്‌, സ്വഹീഹായ ഹദീസിലുടെ വ്യക്തമായിക്കഴിഞ്ഞാല്‍ അയാള്‍ അക്കാര്യം അംഗീകരിക്കുകയും മനസിനെ അതുമായി പൊരുത്തപ്പെടാന്‍ പര്യാപ്തമാക്കുകയും ചെയ്യേണ്ടതുണ്ട്. അതായത്, നമ്മുടെ ബുദ്ധിക്കു ഉള്‍ക്കൊള്ളാന്‍ കഴിഞ്ഞില്ലെങ്കിലും, അതിലെ ആശയം നമുക്ക് മനസ്സിലായില്ലെങ്കിലും, ദീന്‍ എന്ന നിലയില്‍ സര്‍വാത്മനാ സ്വീകരിക്കുക. അല്ലാതെ,  ഏതെങ്കിലും വിധത്തിലുള്ള വൈമനസ്യം പ്രകടിപ്പിക്കുകയും, അനിഷ്ടം കാണിക്കുകയും എതിര്‍പ്പ് പ്രകടിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യാവതല്ല.
ഇമാം അഹ്മദ് തന്റെ أصول السنة യില്‍ അത് ഇപ്രകാരം പറയുന്നു.
 ومن لم يعرف تفسير الحديث ويبلغه عقله فقد كُفِيَ وأُحكم له (شرح أصول السنة للشيخ ربيع بن هادي المدخلي ص 19)
" ഒരാള്‍ക്ക്‌ ഹദീസിന്റെ വ്യാഖ്യാനം മനസിലാവാതിരിക്കുകയോ, ബുദ്ധിക്കു ഉള്‍ക്കൊള്ളാന്‍ കഴിയാതിരിക്കുകയോ ചെയ്താലും, അവന്‍ അത് കൊണ്ട് മതിയാക്കുകയും (അറിഞ്ഞതില്‍),ഉറപ്പിച്ചു (മനസിനെ) നിര്‍ത്തുകയും ചെയ്യണം.
ഇമാം زهري പറയുന്നു
ويقول الزهري (( كان من مضى من علمائنا يقولون : الإعتصام بالسنة نجاة))
നമ്മുടെ പുര്‍വിക ഉലമാക്കള്‍  'സുന്നത്തിനെ അവലംബിക്കല്‍ രക്ഷയാണ് ' എന്ന് പറയാറുണ്ടായിരുന്നു..
എത്ര നിസ്സാരമാണെന്നു തോന്നിയാലും സുന്നത്തിനു ഇസ്ലാമില്‍ അതി മഹത്തായ സ്ഥാനമാണുള്ളത്. ദീനിലെ ഒരു കാര്യവും നമുക്ക് നമ്മുടെ ബുദ്ധി കൊണ്ട് കണ്ടു പിടിക്കാവുന്നതോ, ബുദ്ധിയുടെ അടിസ്ഥാനത്തില്‍ വ്യഖ്യാനിക്കാവുന്നതോ അല്ല. മാത്രവുമല്ല, അല്ലാഹുവിന്റെ ദീനായ ഇസ്ലാം സംബൂര്‍ണമാണ്. അതായത്, ദീനിലെ ഒരു കാര്യവും അതാതു കാലത്തെ ജനങ്ങള്‍ അവരുടെ ബുദ്ധിയും യുക്തിയും അനുസരിച്ച് തീരുമാനിച്ചു കൊള്ളട്ടെ എന്ന നിലക്ക്  അള്ളാഹു വിട്ടുതന്നിട്ടില്ലതന്നെ. ഇക്കാര്യം വളരെ ഗൌരവമാര്‍ഹിക്കുന്നതും അതീവ സന്കീര്‍ണവുമാണ്. മുസ്ലിം ലോകത്ത് മ൯ഹജിയായ വ്യതിയാനം തുടങ്ങുന്നത് 'അഥറിനെ'(أثــــر) (സ്വഹാബതിന്റെ വാക്ക്)  വിട്ടു 'അഖലിനു ' (عقــــل) (ബുദ്ധിക്കു )  പ്രാമുഖ്യം നല്‍കാന്‍ തുടങ്ങിയപ്പോഴാണ്. മതത്തിലെ പല കാര്യങ്ങളും മനുഷ്യ ബുദ്ധിയുടെ താല്പര്യങ്ങളുമായി  താരതമ്യം ചെയ്‌താല്‍ ഒരു അവസാനവും ഉണ്ടാവുകയില്ല.
അവസാന കാലത്ത് ദജ്ജാല്‍ വരുമെന്നും അവന്റെ ഒരു കയ്യില്‍ വെള്ളവും മറു കയ്യില്‍ തീയുമായിരിക്കുമെന്നും, ആരെങ്കിലും അവന്റെ മുമ്പില്‍ അകപ്പെടുന്ന പക്ഷം, അവന്റെ തീയിലേക്കാണ് പ്രവേശിക്കേണ്ടത്, വെള്ളതിലെക്കല്ല, എങ്കില്‍ മാത്രമാണ് രക്ഷ എന്നുമാണ്  നബി സ്വല്ലല്ലാഹു അലൈഹി വ സല്ലം പറഞ്ഞിട്ടുള്ളത്. ഇവിടെ നാം ബുദ്ധി ഉപയോഗിച്ചാല്‍ എന്താണ് സംഭവിക്കുക.? തീ കരിച്ചു കളയുന്നതും വെള്ളം തണുപ്പിക്കുന്നതുമല്ലേ? പഞ്ചേന്ദ്രിയങ്ങള്‍  കൊണ്ട് മനുഷ്യന്‍ അനുഭവിച്ചറിഞ്ഞ ഒരു കാര്യമാണല്ലോ അത്. പക്ഷെ, ദജ്ജാല്‍ കൊണ്ട് വരുന്ന വെള്ളം തീയും, തീ വെള്ളവുമായിരിക്കുമെന്നു നബി സ്വല്ലല്ലാഹു അലൈഹി വ സല്ലം പറഞ്ഞു. അതെങ്ങിയെന്നു നമുക്കറിയില്ല. ഗവേഷണം നടത്തി കണ്ടു പിടിക്കാന്‍ പറ്റുകയുമില്ല.  നഗ്ന നേത്രങ്ങള്‍ കൊണ്ട് തീ എന്ന് ബോധ്യപ്പെടുന്നുവെങ്കില്‍ പിന്നെ അതെങ്ങിനെയാണ് വെള്ളം ആവുക? ഏയ്‌ , ഇത് യുക്തിക്ക് നിരക്കുന്നതല്ല,അത് കൊണ്ട് ഈ ഹദീസ്ദുര്‍ബലമാണ്' എന്ന് പറയാന്‍ പാടില്ലെന്നര്‍ത്ഥം.
ഇത്തരം കാര്യങ്ങള്‍  വിശ്വസിക്കുകയല്ലാതെ മറ്റു നിവൃത്തിയില്ല. ദാജ്ജാലിന്റെ നെറ്റിയില്‍ (كافــــر) എന്ന് എഴുതിയിരിക്കും. അത് എല്ലാ മുസ്ലിംകളും വായിക്കും, അക്ഷരാഭ്യാസമില്ലാത്തവര്‍ പോലും. ഇതും എങ്ങിനെയെന്ന് നമുക്ക് അറിയില്ല. ഖബറിലെ ചോദ്യവും, ശിക്ഷയും, സൌഖ്യവും,  അല്ലാഹുവിന്റെاستواء , അവന്റെ نزول , തുടങ്ങി ഒരുപാട് കാര്യങ്ങള്‍ . നബി സ്വല്ലല്ലാഹു അലൈഹി വ സല്ലം പറഞ്ഞു ,നാം അത് സ്വീകരിച്ചു, വിശ്വസിച്ചു, അംഗീകരിച്ചു..അത്ര മാത്രം. (غيبي) അദൃശ്യ കാര്യങ്ങളില്‍ വിശ്വസിക്കുക എന്നത് മു'അമിനീങ്ങളുടെ സ്വഭാവമാണ്. പല സുന്നത്തുകളും ചിലര്‍ക്കെങ്കിലും ഉള്‍ക്കൊള്ളാന്‍ പ്രയാസമുണ്ട് എന്നത് വസ്തുതയാണ്.
അപ്പോഴൊക്കെ, ഇമാം അഹ്മദ് രഹിമഹുള്ള പറഞ്ഞത് പോലെ, 'അക്കാര്യം ഞാന്‍ വിശ്വസിച്ചിരിക്കുന്നു,അത് എങ്ങിനെ എന്ന് മനസ്സിലായിട്ടില്ലെങ്കിലും" . ഇതാണ് സത്യവിശ്വാസിയുടെ പ്രത്യേകത.